موتور جست‌وجوي ولفرام آلفا که در ماه مه 2009 براي اولين بار در دانشگاه ‌هاروارد رونمايي شد، دستاورد بزرگي را در دنياي وب رقم زد .اين موتور جست‌وجو که موتور دانش يا موتور اطلاعات پردازشي نام گرفته، توسط تيمي از رياضي‌دانان و فيزيک‌دانان بزرگ از جمله استفان ولفرام طراحي شده است. اين تيم مدعي‌اند که کاربران مي‌توانند

مي توان به واسطه 50 هزار مدل رياضي و الگوريتم که در اين موتور به کار رفته، به 10 هزار ميليارد نوع اطلاعات دسترسي يابند.

هسته مرکزي ولفرام، نرم‌افزار متمتيکا (Mathematica) است. متمتيکا يک زبان‌ برنامه‌نويسي علمي است که براي محاسبات رياضي و مهندسي پيچيده به‌کار مي‌رود و قابليت‌هاي زيادي در تجزيه و تحليل داده‌ها و دسته‌بندي و جست‌وجوي آنها دارد. به اين ترتيب ولفرام اطلاعات جست‌وجوي کاربران را از اينترنت به متمتيکا مي‌دهد و نتيجه را به کاربر باز مي‌گرداند. متمتيکا تبحر بالايي در تحليل اطلاعات آماري دارد. به همين دليل ولفرام، اطلاعات بازارهاي بورس، قيمت ارز و کالاهاي مختلف و وضعيت آب و هوا را در کسري از ثانيه بازخواني مي‌کند و نمايش مي‌دهد. با توجه به قابليت‌هاي محاسباتي متمتيکا، تعدادي از نتايج جست‌وجو‌ مستقيما از خود آن استخراج مي‌شود.

ولفرام اطلاعات جست‌وجوي کاربران را از اينترنت به متمتيکا مي‌دهد و نتيجه را به کاربر باز مي‌گرداند.

اگر کلمه تهران را در اين موتور جست‌وجو (http://www.wolframalpha.com) تايپ کنيد، اطلاعاتي چون جمعيت، نقشه جغرافيايي، ساعت محلي، خلاصه وضعيت آب و هوا، ميانگين ارتفاع و نام شهرهاي اطراف آن را نمايش مي‌دهد. ولفرام براي نمايش اطلاعات مختلف از فرمت‌هاي خاصي استفاده مي‌کند. براي مثال آب و هواي شهر‌هاي مختلف را با جداول و نمودار‌هاي کامل بارش و تغييرات دمايي نمايش مي‌دهد.

ولفرام آلفا

ولفرام علاوه بر نمايش نمودارها و اطلاعات رياضي کليد واژه، اعداد را با دقت بسيار بالايي نمايش مي‌دهد. براي مثال اگر در مورد مقادير ثابت نامتناهي رياضي جست‌وجويي انجام دهيد، ولفرام علاوه بر نمايش مقدار تقريبي گزينه‌اي به نام “More Digits” را به شما پيشنهاد مي‌کند. اين گزينه اعداد ثابت را تا چندين رقم اعشار نمايش مي‌دهد.

 

 

نتايج جست‌وجوي‌ ولفرام آلفا در مورد حقايق علمي از کتابخانه‌هاي دولتي و دانشگاهي و مراکز تحقيقاتي و علمي سراسر دنيا گرفته مي‌شود. تعدادي از اين داده‌ها نيز مانند جست‌وجوي گوگل از وب‌سايت‌هاي مختلف استخراج مي‌شوند. البته گفته مي‌شود که ولفرام در تحليل اطلاعاتي مانند حقايق تاريخي و اجتماعي بسيار ضعيف است.

ولفرام آلفا

 

درباره استفان ولفرام

استفان ولفرام فيزيکدان و برنامه‌نويس كامپيوتر متولد لندن است و به خاطر فعاليت‌هايش در زمينه رياضي، فيزيک و نوع جديد علم که کتابي هم با همين عنوان به عنوان مانيفست خود ارايه کرده  (A   New Kind of Science - NKS)  شهرت يافته است. اين دانشمند 50 ساله كه متولد 29 اگوست سال 1959 است چندين سال با يک تيم 100 نفري بر روي پروژه ولفرام آلفا کار کرده است.

از نظر پيش‌زمينه علمي بايد گفت که ولفرام در 12 سالگي موفق به دريافت بورسيه تحصيلي اتون کالج شد و در 16 سالگي مقاله‌اي نوشت که در مجله فيزيک استراليا به چاپ رسيد. ولفرام در 17 سالگي به دانشگاه آکسفورد رفت اما دو سال بعد دانشگاه را رها کرد تا سمتي را در موسسه فناوري کاليفرنيا بر عهده بگيرد. در 20 سالگي در کنار ريچارد فينمن و موري جلمن استادان مطرح علم فيزيک مشغول به کار بود و يک سال بعد هم موفق به کسب جايزه نخبگان مک آرتور شد.

در 20 سالگي در کنار ريچارد فينمن و موري جلمن استادان مطرح علم فيزيک مشغول به کار بود و يک سال بعد هم موفق به کسب جايزه نخبگان مک آرتور شد.

استفان ولفرام معتقد است که مي‌تواند با استفاده از برنامه‌هاي کامپيوتري ساده تمام هستي را مدل‌سازي کند. با وجود اينکه او خالق يک موتور جست‌وجوي خاص است که پرسش‌هاي کاربران را پاسخ مي‌دهد، اما هنوز راه زيادي در پيش دارد تا بتواند همقطارانش را متقاعد کند.

تابستان 2002 استفان ولفرام يک پيام تلفني فوق العاده احساسي دريافت کرد. فرد تماس گيرنده به او گفت: شما ميراث علم رياضيات را که از دوران يونان باستان به جا مانده، تخريب مي‌کنيد. ولفرام با حسي آميخته از ترس و دست‌پاچگي اين حرف‌ها را مي‌شنيد. او معني اين گفته را نمي‌فهميد، اما بعدها توانست با آلفا ميليون‌ها دلار از طريق همين ميراث و علم رياضي کسب کند. ولفرام مي‌گويد که فرد تماس گيرنده هم يکي از فيزيک‌دانان برجسته بود، اما نام او را به زبان نمي‌آورد.

 

گپي با استفان ولفرام

ديويد کوهن، يکي از روزنامه‌نگاران سايت نيو ساينتيست است که با استفان ولفرام مصاحبه‌اي داشته و آن را به صورت يک گزارش از زبان خود نوشته که در زير مي‌خوانيد:

 

ولفرام در مورد حريم خصوصي‌اش گارد خاصي دارد که گاهي اوقات قابل تقدير است. زماني که مي‌خواستم زمان ملاقات را با او بگذارم، نپذيرفت که در خانه‌اش او را ببينم و پيشنهاد داد که در رستوران همديگر را ملاقات کنيم. در روز مصاحبه زماني که به رستوران رسيدم، مرا به اتاقي بي‌تجمل راهنمايي کردند که تنها يک ميز و دو صندلي در آن به چشم مي‌خورد.

بعد از چند دقيقه ولفرام وارد اتاق شد. رفتار او اصلا شباهتي به يک مولتي ميليونر ندارد و هنوز همان منش و رفتار استادهاي دانشگاه قديمي را دارد، نه کسي که صاحب يک شرکت بزرگ فناوري است. در حالي که داشت روي صندلي مي‌نشست، گفت: فکر مي‌کنم اينجا بهترين جا براي ملاقات بود. صدايش نرم و آرام بود، شبيه يک زمزمه و با آهنگي از لهجه انگليسي که گاهي هم تو دماغي مي‌شد. در همان ابتداي گفت و گو مرا خلع سلاح کرد و گفت: از 8 سالگي مشترک نيوساينتيست بودم، اما بعدها دريافتم که گردانندگان نشريه‌تان با مشکل جدي روبه رو هستند.

در نهايت هم به اين نتيجه رسيدم که مطلبي در نيوساينتيست به چاپ مي‌رسد که حتما پوچ و بي‌معني باشد!

طبيعي است که در پاسخ چنين حرفي، جز تحويل دادن خنده‌اي پر سر و صدا و عصبي کاري از دستم بر نمي‌آمد. اما به هر حال شايد انتقادهاي شديد ولفرام به اين دليل باشد که او هم از سال 2002 تاکنون مردم را با کارهاي پيش پا افتاده و مهمل خود سر کار گذاشته است! شايد واقعا پيام آن تماس تلفني، واقعيت داشت.

آن تماس تلفني دقيقا بعد از انتشار کتاب مانيفست او بود. کتابي با عنوان نوع جديدي از علم (NKS) که ولفرام يک دهه از عمرش را صرف نوشتن آن کرد.

ولفرام آلفا

او مي‌گويد که در کتابش فهرستي از قوانين را شرح داده که چگونه يک سيستم مي‌تواند شرايط اوليه‌اي را که براي آن در نظر گرفته شده، تغيير دهد. در ساده‌ترين شکل، يک ماشين خودکار سلولي (برنامه‌هاي کوچک کامپيوتري) مي‌تواند به صورت شبکه‌اي از مربع‌هاي سياه و سفيد تعريف شود که بر اساس قوانيني که براي آن تعريف شده سفيد يا سياه شود.

بر اساس اين قوانين ساده، الگوهاي پيچيده‌اي شکل مي‌گيرند که به طور مثال يک پديده يا به برگ تبديل مي‌شود يا به دانه‌هاي برف. اين نگرش، ولفرام را به اين موضوع سوق داد که مي‌توان براي ماشين‌هاي خودکار سلولي و همچنين تمام پديده‌هاي طبيعي يک مدل تعريف کرد.

ولفرام معتقد است اين نگرش جديدي است که هنوز يکي دو دهه‌اي کار دارد تا به واقعيت بپيوندد.

در واقع کتاب NKS، درباره بررسي‌هاي وي در زمينه نگرش غير ارتودکسي در علم است و چيزي که آن را غير ارتودکسي کرده، استفاده از برنامه‌هاي کوچک کامپيوتري (ماشين‌هاي خودکار سلولي) به جاي فرمول و معادله براي ارايه مدل‌هاي رياضي از دنياي واقعي است.

ولفرام مي‌گويد هدف بعدي او پيدا کردن نظريه بنيادي فيزيک است. او مدعي است هم اکنون مدلي را کشف کرده که قادر است کائنات و دنيا را توصيف کند. چيزي که به گفته او شبيه نسبيت عمومي است. ناگفته نماند، ولفرام عادت خاصي براي مستند سازي زندگي‌اش دارد که شايد اندکي احمقانه به نظر برسد. او هر کاري را که انجام مي‌دهد، ثبت و ضبط مي‌کند.

به همين دليل ولفرام خودش را يک باربر اطلاعاتي مي‌نامد و مي‌گويد: اگر من نتوانم چيزي را بفهمم، بنابراين احتمالا آن پديده يا موضوع، مهمل و بي‌معني است.

او مي‌گويد: من يک واقعه نگار روي کيبورد کامپيوترم دارم که طي 22 سال گذشته هر ضربه‌اي را که به کيبورد وارد کرده‌ام، ثبت کرده است.

هر روز ايميلي را دريافت مي‌کنم که به من مي‌گويد روز پيش چند بار روي کيبورد ضربه وارد کرده‌ام و از هر ابزار درون کامپيوتر به چه ميزان استفاده کرده‌ام.

زماني که به او گفتم فکر کنم اين کار را براي اين انجام مي‌دهيد که نوعي ناميرايي داشته باشيد، شانه بالا انداخت و گفت فکر کنم به زودي همه اين کار را انجام دهند و اين مساله فراگير خواهد شد.

منبع : تبیان

http://www.tebyan.net/science_technology/computermagazine/interview_report/2010/2/3/114352.html